Onderwerpen

Wat betekent F1 op de zaden van de Makkelijke Moestuin?

Zaden van veredelde groentes heten F1 hybrides. Deze soorten zijn doorgekweekt om de gewenste eigenschappen te versterken en andere juist weg te halen.

F1 hydrides in de Makkelijke Moestuin: klimcourgette
Klimcourgette Black Forest F1

Op een zakje zaden zie je bij de soortnaam soms F1 staan. Dat betekent dat het zogenaamde hybride zaden zijn: van een doorgekweekte soort plant.

Een andere naam voor dat doorkweken is veredeling. Kwekers doen dat om bijvoorbeeld mooiere vruchten te krijgen of om ze beter bestand te maken tegen bepaalde ziektes.

Onze klimcourgette is een mooi voorbeeld. Courgettes nemen namelijk erg veel ruimte in: al snel 1 m2. De klimcourgette Black Forest F1 is doorgekweekt om de stengel langer te maken. Daardoor kan je 'm opbinden aan het klimrek.

Veredelde soorten zijn dus echt niet eng of onnatuurlijk. Telers die uitsluitend biologisch werken ontwikkelen ze ook.

Waarom veredelen telers de zaden?

Zadentelers doen dat om bepaalde eigenschappen van een soort te versterken en andere af te zwakken.

Dan kan je denken aan een betere prestatie bij warmer, kouder, droger of juist natter weer. Of aan een gelijkmatiger uiterlijk, aan een grotere opbrengst per plant of aan een betere smaak.

Door eindeloos kruisen en selecteren van rassen, versterken de telers de in hun ogen positieve eigenschappen en halen ze de negatieve eigenschappen zoveel mogelijk weg.

Welke F1 hybrides verkopen jullie en waarom?

Omdat wij in bakken en vakken telen, zoeken we soorten die daarvoor extra geschikt zijn. Soorten die compact zijn, snel groeien en veel opleveren. Soms kom je dan vanzelf terecht bij een veredelde soort.

Klimcourgette Black Forest F1

Deze klimcourgette noemde ik al. Een gewone courgetteplant past niet in een moestuinbak: die neemt in z’n eentje alle ruimte volledig in.

Maar de Black Forest F1 kan juist super goed. Daarvan bind je de lange stengel omhoog aan een klimrek. Op die manier neemt hij maar 1 vak in beslag, in plaats van 16.

Snackkomkommer Iznik F1

De snackkomkommer Iznik F1 van de Makkelijke Moestuin geeft extra veel oogst
Extra veel komkommertjes oogsten van de Iznik F1

Deze snackkomkommer is doorgekweekt voor verschillende eigenschappen:

  • De komkommers kunnen niet bitter worden,
  • hebben een glad en uniform uiterlijk,
  • de plant geeft een enorme opbrengst,
  • en doet het zowel binnen als buiten heel goed.

Pak Choy F1

De meeste soorten kan je alleen in de zomer zaaien, omdat die in het voorjaar snel doorschieten. Wij kozen daarom deze soort: groeit snel , blijft compact, en kan je zowel in het voorjaar als in de late zomer zaaien.

Paksoi van de Makkelijke Moestuin: kan het hele jaar door
Deze paksoi doet het ook goed in het voorjaar.

Deep Purple F1

In ons huidige testpakketje zit een paarse wortel. Deze soort is speciaal ontwikkeld voor de grote hoeveelheid kleurstof die de wortels dieppaars maken. Dat is een anti-oxidant met allerlei mooie eigenschappen: goed voor het hart en de bloedvaten en werkt bovendien cholesterol-verlagend. Naast mooi dus ook extra gezond.

We weten nog niet of we 'm opnemen in ons zadenpakket, dat is afhankelijk van de testresultaten.

Zijn er ook nadelen aan F1 hybrides?

Tuurlijk. Zoals aan alles.

F1 zaden zijn altijd duurder dan de oorspronkelijke soorten. Dat komt omdat het proces van veredeling lang duurt en wordt gedaan door gespecialiseerde bedrijven.

De hogere prijs is goed te zien bij onze courgette en snackkomkommer. Die zaden worden per stuk verkocht. Maar omdat dit veredelde soorten zijn, presteren ze ook beter en leveren meer op. Je haalt het er dus dik uit.

Zelf zaden oogsten gaat niet

Oogst je zelf de zaden van F1 soorten en gebruik je die om mee te zaaien, dan heb je kans dat de planten die daaruit groeien er anders uitzien en andere eigenschappen hebben. Of weer net zo groeien als de oorspronkelijke soorten.

Sommige soorten worden zelfs zó geteeld dat er helemaal geen zaden groeien. Dat zie je goed bij de Iznik: die krijgt amper zaden.

F1 hybrides kunnen zichzelf dus niet voortplanten, in ieder geval niet met dezelfde eigenschappen. Dat is voor ons geen probleem, maar voor boeren in arme landen is het niet handig: die kunnen niet zelf hun zaden oogsten, wat ze bij de oorspronkelijke soorten wel kunnen.

Waar komen die enge verhalen over F1 hybrides vandaan?

Deels dus omdat je hybrides niet zelf kan vermeerderen.

Maar de grootste oorzaak is dat de veredeling ook werd/wordt ingezet om soorten te kweken voor de intensieve teelt met hulp van kunstmest, onkruidverdelgers en insecticiden.

Die soorten worden bijvoorbeeld niet aangetast door Roundup (van Monsanto) terwijl de andere planten eromheen wél afsterven. Daarvoor werd vaak ook het genetisch materiaal veranderd en ontstonden er GMO’s: genetisch gemodificeerde soorten. Inmiddels weten we dat telen met dat soort gifstoffen desastreus is voor het milieu en de biodiversiteit.

In sommige landen - zoals in India - pushte Monsanto deze zaden zó sterk, dat alle andere soorten verdwenen. Waardoor de boeren sterk afhankelijk werden van het bedrijf en geen alternatief meer hadden. Heel naar.

Maar daarmee zijn niet meteen alle hybride zaden slecht. Integendeel.

Oók veel positieve kanten aan F1 hybrides

Veel arme landen worden juist ook geholpen door veredelde soorten. Bijvoorbeeld door soorten die beter tegen droogte kunnen, of tegen zouter water.

Ook worden ze ingezet juist om een minder schadelijke manier van telen mogelijk te maken: kleinschaliger en met minder belasting voor het milieu.

In het kort

Zaai je groentes met de aanduiding F1, dan teel je een soort die is doorgekweekt op bepaalde eigenschappen.

Bij de Makkelijke Moestuin kiezen we alleen voor F1 hybrides als ze daardoor extra geschikt zijn voor onze manier van telen. Deze soorten zijn door het veredelen wel duurder dan zaden die niet F1 zijn.

De meeste van onze zaden zijn dan ook geen hybrides. Ook daarbij kiezen we altijd soorten die voldoen aan onze eisen.

Zaden van de Makkelijke Moestuin

Al onze zaden vind je in de shop.

Naar de zadenshop

Succes met zaaien!

Moestuintips in je mailbox

Mail van Makkelijke Moestuin